24/09/2026
Sức khoẻ và An sinh
Chuyện những người đồng hành thầm lặng của bệnh nhân lao (Phần 1): CSET - Cánh tay nối dài của hệ thống y tế
Chuyện những người đồng hành thầm lặng của bệnh nhân lao (Phần 1): CSET - Cánh tay nối dài của hệ thống y tế

Hình ảnh: Thành viên CSET tại Đắk Lắk trên đường đến thăm nhà bệnh nhân lao tại xã Vụ Bổn.


Trong cuộc chiến với bệnh lao, việc phát hiện và đưa người bệnh bước vào điều trị mới chỉ là nửa đầu của chặng đường. Nửa còn lại, cũng là hành trình khó khăn hơn cả, chính là làm sao để người bệnh kiên trì uống thuốc mỗi ngày trong suốt nhiều tháng liên tục.

Mỗi bệnh nhân lao lại có một hoàn cảnh riêng, một câu chuyện riêng, nơi hành trình chống lại bệnh tật không chỉ dừng lại ở việc tuân thủ phác đồ y tế, mà còn là cuộc xoay xở với những khó khăn về kinh tế và cả những rào cản e ngại, kỳ thị từ xung quanh.

Giữa những thử thách đó, sự xuất hiện của các thành viên Mạng lưới Cộng đồng Chấm dứt Bệnh Lao (CSET) đã trở thành điểm tựa quen thuộc, giúp người bệnh có thêm động lực kiên trì trên hành trình điều trị. Họ không chỉ hỗ trợ người bệnh tiếp cận với các dịch vụ khám chữa bệnh kịp thời, mà còn đồng hành và trợ giúp người bệnh trong cả quá trình điều trị, đồng thời góp phần xóa bỏ rào cản kỳ thị với bệnh lao và giúp bệnh nhân hướng tới một cuộc sống khỏe mạnh hơn.

Mạng lưới Cộng đồng Chấm dứt Bệnh Lao (Community System to End TB - CSET) là một sáng kiến do Trung tâm Hỗ trợ Sáng kiến Phát triển Cộng đồng (SCDI) khởi xướng. Mạng lưới ra đời với sứ mệnh hỗ trợ các cộng đồng chịu ảnh hưởng bởi bệnh lao được tiếp cận với các dịch vụ khám chữa bệnh chất lượng, hướng tới mục tiêu chấm dứt bệnh lao tại Việt Nam. Quy tụ các thành viên tâm huyết hoạt động tại nhiều tỉnh thành, CSET gồm những cá nhân có nhiều kinh nghiệm hỗ trợ cộng đồng, được đào tạo chuyên sâu để đồng hành với người bệnh từ y tế, tâm lý cho đến kết nối dịch vụ chăm sóc sức khỏe.

Tại Đắk Lắk, mạng lưới CSET đã và đang triển khai nhiều hoạt động nhằm đóng góp tích cực cho công tác phòng, chống lao tại địa phương. CSET tập trung vào việc hỗ trợ tiếp cận dịch vụ khám và điều trị lao cho các nhóm cộng đồng dễ bị tổn thương, người có nguy cơ cao nhưng gặp khó khăn trong việc tiếp cận dịch vụ dự phòng, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số vùng sâu vùng xa. Thông qua sự hợp tác chặt chẽ với các cơ quan y tế địa phương, CSET tập trung đưa các dịch vụ khám sàng lọc và tư vấn điều trị đến gần hơn với bà con ngay tại buôn làng.

Điểm nổi bật trong hoạt động của CSET chính là mô hình hỗ trợ điều trị toàn diện. Thành viên CSET thường xuyên đồng hành cùng người bệnh trong suốt quá trình điều trị, kiểm tra, theo dõi việc tuân thủ phác đồ, kiên nhẫn hướng dẫn người bệnh cách xử lý các tác dụng phụ của thuốc và dặn dò lịch tái khám định kỳ.

Bên cạnh đó, họ cũng trang bị cho người bệnh và người nhà những kiến thức dễ hiểu về chế độ dinh dưỡng cũng như cách phòng ngừa lây nhiễm trong gia đình. Những buổi gặp gỡ truyền thông gần gũi tại địa phương không chỉ nâng cao nhận thức, giúp người dân chủ động đi khám khi có dấu hiệu bất thường, mà còn giảm bớt sự e ngại, kỳ thị trong cộng đồng.

Hiểu rõ các gánh nặng tài chính mà bệnh nhân lao phải đối mặt, các thành viên CSET còn tích cực kết nối nguồn lực để hỗ trợ người bệnh về mặt tài chính, như kinh phí mua bảo hiểm y tế hay các phần hỗ trợ dinh dưỡng thiết thực. Đồng thời, CSET đóng vai trò là cầu nối phản hồi những khó khăn thực tế của bệnh nhân tới các cơ quan y tế cơ sở, từ đó tìm kiếm giải pháp nhằm cải thiện chất lượng chăm sóc.

Sự giúp sức bền bỉ của CSET đang đóng vai trò quan trọng giúp cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ y tế của các cộng đồng dễ bị tổn thương và bị ảnh hưởng bởi bệnh lao, qua đó giúp nâng cao hiệu quả phòng, chống lao tại địa phương và cải thiện sức khỏe cộng đồng.

Câu chuyện của chị Dương Thị Thảo và anh Lý Tiến Dũng, những thành viên CSET tại Đắk Lắk, trong chuỗi bài này cũng là những ví dụ nổi bật cho những đóng góp thầm lặng và vô cùng quan trọng của mạng lưới CSET cho công tác phòng, chống lao. Sự tham gia của những thành viên cộng đồng tâm huyết ấy cũng chính là mắt xích quan trọng để chúng ta ngày càng tiến gần hơn tới mục tiêu chấm dứt bệnh lao.

(Còn tiếp)


Đọc tiếp:

  • Phần 2: Chuyện chị Thảo
  • Phần 3: Chuyện anh Dũng