Điều trị lao vốn là hành trình đầy thử thách, đòi hỏi người bệnh kiên trì trong nhiều tháng, tuân thủ tuyệt đối phác đồ điều trị và uống thuốc đều đặn mỗi ngày. Với ông L.C.P., 64 tuổi, sống tại xã Vụ Bổn, tỉnh Đắk Lắk, hành trình ấy đã lặp lại ba lần chỉ trong vòng bốn năm.

Năm 2022, ông ho ra máu và được người nhà đưa đến Trung tâm Y tế Krông Pắc. Tại đây, ông được chẩn đoán mắc lao và bắt đầu đợt điều trị kéo dài tám tháng. Đến năm 2024, bệnh tái phát, ông tiếp tục điều trị thêm sáu tháng. Những tưởng khó khăn đã dừng lại ở đó, thì đầu năm 2026, những cơn ho ra máu xuất hiện trở lại. Lần này, ông được chẩn đoán mắc lao kháng thuốc. Sau nhiều lần đối mặt với bệnh tật, sức khỏe và tinh thần của ông dần bị bào mòn.

Lao kháng thuốc là trường hợp vi khuẩn lao đã biến đổi, khiến các thuốc chống lao thường dùng không còn tác dụng. Tùy tình trạng của từng bệnh nhân và phác đồ được chỉ định, người bệnh có thể phải điều trị trong nhiều tháng, uống thuốc đều đặn và tái khám theo lịch. Vì vậy, việc duy trì điều trị là một thử thách không nhỏ, nhất là khi người bệnh phải đối mặt với tình trạng sức khỏe suy giảm và nhiều khó khăn trong sinh hoạt hằng ngày.

Thời gian đầu điều trị, sức khỏe ông P. suy giảm rõ rệt. Cơ thể thường xuyên mệt mỏi, khiến việc đi lại và duy trì các sinh hoạt hằng ngày đều trở nên khó khăn. Vợ và người con trai sống cùng ông đều có sức khỏe yếu, trong khi hầu hết những người con khác cũng đều phải đi làm ăn xa, không thể thường xuyên ở bên quan tâm, chăm sóc ông. Phần lớn thời gian, ông phải tự xoay xở các sinh hoạt hằng ngày.

Đều đặn hằng tháng, ông phải vượt quãng đường hơn 60 km từ nhà đến Bệnh viện Phổi tỉnh Đắk Lắk để tái khám. Ông P. lại là người dân tộc Mông, không nói và đọc được tiếng Kinh, nên mỗi lần đến bệnh viện đều cần người thân đi cùng để hỗ trợ phiên dịch. Thêm vào đó, dù có bảo hiểm y tế, chi phí đi lại vẫn là một khoản gia đình phải tự lo. Gia đình ông không có đất sản xuất, không có thu nhập ổn định, nguồn thu duy nhất là từ việc nuôi vài con trâu rồi bán lấy tiền trang trải cuộc sống. Việc duy trì uống thuốc hằng ngày, những lúc cơ thể mệt mỏi, cùng quãng đường xa và sự phụ thuộc vào người đưa đón khiến hành trình điều trị càng thêm vất vả.

Trải qua hai đợt điều trị trước đó, ông P. hiểu rằng mình vẫn còn một chặng đường dài phía trước. Có những lúc quá mệt mỏi và nản chí, ông đã nghĩ đến việc dừng điều trị.

Biết được hoàn cảnh của ông P. từ cán bộ y tế địa phương, chị Thảo, thành viên Mạng lưới Cộng đồng Chấm dứt Bệnh Lao (CSET) đang hỗ trợ tại xã Vụ Bổn, đã tìm đến nhà thăm hỏi và động viên ông tiếp tục điều trị. Bên cạnh việc thăm hỏi gia đình, chị Thảo còn tổ chức các buổi truyền thông nhóm nhỏ với sự tham gia của họ hàng và hàng xóm, chia sẻ thông tin về triệu chứng bệnh lao và tầm quan trọng của việc phát hiện, điều trị kịp thời. Những buổi gặp gỡ cũng góp phần giải đáp các băn khoăn về bệnh và giảm kỳ thị đối với người mắc lao trong cộng đồng.

CSET Thảo thăm nhà, động viên và trao hộ trợ tài chính cho bệnh nhân

Buổi truyền thông nhóm về bệnh lao được tổ chức tại nhà bệnh nhân, với sự tham gia của đồng bào trong thôn

Những lần đến thăm và trò chuyện của chị Thảo dần giúp ông P. vơi bớt lo lắng. Từ chỗ có lúc muốn dừng điều trị, ông đã có thêm động lực để tiếp tục uống thuốc đều đặn, với mong muốn hoàn thành phác đồ, giữ sức khỏe cho bản thân và có thể ở bên con cháu.

Nững ngày giữa tháng 9, khi chúng tôi đến gặp ông, người đàn ông 64 tuổi nay đã hồi phục rõ rệt sau hơn 7 tháng kiên trì điều trị. Giờ đây, ông đã có thể đi lại nhanh nhẹn hơn và có thể tự lo các sinh hoạt hằng ngày.

Ông P. đã có những tiến triển tích cực sau 7 tháng điều trị, vui mừng khi có khách tới nhà thăm

Suốt cả buổi gặp gỡ, dù rào cản ngôn ngữ khiến ông không thể bộc bạch nhiều bằng lời, nhưng ai cũng có thể cảm nhận được niềm vui và sự xúc động trên gương mặt ông khi có người tìm đến thăm hỏi và đồng hành. Hành trình điều trị dù vẫn còn ở phía trước, nhưng giờ đây, ông P. đã có một điểm tựa để bước tiếp, và ngày ông chiến thắng bệnh lao, có lẽ, sẽ không còn xa nữa.